Karayipler’de yer alan Montserrat adasına baktığınızda, haritalarda başkent olarak Plymouth’u göreceksiniz. Ancak bu şehirde tek bir insan dahi yaşamıyor. Gerçekten de Plymouth, dünyada “gömülü” olan tek resmi başkent olma özelliği taşıyor!
**VOLKANİK FELAKETİN GÖLGESİNDE BİR ŞEHİR**
1995 yılına kadar Plymouth, Karayipler’in en canlı ve hareketli liman şehirlerinden biri olarak biliniyordu. Fakat, uzun süredir uykuda olan Soufrière Hills Yanardağı aniden harekete geçti. Bu patlamalar sonucunda şehir, aylar süren lav akıntıları ve volkanik külle tamamen gömüldü. Binaların çoğu, sadece çatıları görünür durumda kalarak, adeta bir harabe haline geldi.
**RESMİ BAŞKENT STATÜSÜ NEDEN KORUNUYOR?**
Plymouth’un bu durumu ilginç bir gerçeği de beraberinde getiriyor. Ada yönetimi, geçici olarak kuzeyde bulunan Brades kasabasına taşınmış olsa da, Plymouth’un “resmi başkent” statüsü hiçbir zaman değiştirilmedi. Bu durum, Montserrat’ın resmi belgelerinde hâlâ Plymouth adresinin geçerli olmasına neden oluyor. Yani, devlet binaları ve halk olmamasına rağmen, kağıt üzerinde şehir hâlâ can çekişiyor.
**MODERN DÖNEMİN POMPEİİ’Sİ**
Günümüzde Plymouth, “Yasak Bölge” (Exclusion Zone) olarak adlandırılıyor. Şehre girmek, özel izin gerektiriyor çünkü volkan hala aktif. Ancak içeri girmeyi başaranlar, korkutucu bir manzarayla karşılaşıyor. Şehirde gezinirken, unutulmuş bir yaşamın izlerini taşıyan kahve fincanları, kütüphanelerde tozlanmış kitaplar ve volkanik küllerin arasında kalmış sokak lambalarıyla karşılaşıyorsunuz. Aslında sokaklarda yürürken, binaların ikinci katlarının hizasında dolaşıyorsunuz; çünkü şehrin %80’i toprak altında.
**TRAJEDİDEN DOĞAN FARKINDALIK**
Montserrat hükümeti, bu trajediyi bir farkındalık alanına dönüştürmeyi başardı. Artık dünyanın dört bir yanından maceraperestler, teknelerle veya özel turlar aracılığıyla bu “hayalet başkent”i keşfetmek için bölgeye geliyor. Plymouth, doğanın gücünün insan medeniyetine karşı ne kadar aciz olduğunu gösteren en çarpıcı örneklerden biri olarak tarihteki yerini alıyor.